Małe gesty, wielkie znaczenie - jak wolontariat z seniorami łączy pokolenia

W świecie zdominowanym przez szybkie tempo życia, postęp technologiczny i ciągłe zmiany społeczne, łatwo zapomnieć, jak cenne mogą być proste, ludzkie gesty. Wolontariat międzypokoleniowy nie tylko daje młodym ludziom okazję do realnego wsparcia seniorów, ale również buduje mosty porozumienia, które mają potencjał kształtować bardziej empatyczne i spójne społeczeństwo. Doskonałym przykładem takiej inicjatywy są działania Stowarzyszenia Studenci dla Rzeczypospolitej, które w 2025 roku zrealizowało dwa wyjątkowe wydarzenia w ramach minigrantu „Solidarność międzypokoleniowa”.

Kraków - spotkanie z prawnikiem i wymiana doświadczeń

Pierwsze z wydarzeń odbyło się w Krakowie i przyciągnęło uwagę seniorów, studentów oraz młodych dorosłych zainteresowanych tematyką prawa spadkowego. Wydarzenie miało charakter edukacyjny - zaproszony prawnik w przystępny sposób przybliżył uczestnikom kluczowe zagadnienia z zakresu dziedziczenia. Poruszono m.in. tematykę porządku dziedziczenia ustawowego, różnych form testamentów, ich mocy prawnej, a także omówiono konsekwencje rozmaitych zapisów testamentowych oraz sposoby nabycia i podziału spadku po śmierci spadkodawcy. To, co jednak sprawiło, że wydarzenie miało wyjątkowy wymiar, to możliwość autentycznej rozmowy między pokoleniami. Młodsze osoby mogły nie tylko pogłębić swoją wiedzę prawną, ale też wysłuchać realnych historii i przemyśleń starszych uczestników. Dla wielu z nich było to pierwsze zetknięcie z tak osobistym spojrzeniem na kwestie dziedziczenia - nie jako suchego przepisu prawnego, lecz jako żywego, często emocjonalnego doświadczenia. Wspólne rozmowy po części formalnej spotkania pozwoliły na głębsze zrozumienie perspektyw życiowych seniorów, ich lęków, dylematów i nadziei związanych z przekazywaniem dorobku życia.

Takie wydarzenie mogło stać się impulsem do dalszych rozmów w rodzinach uczestników, zachęcając do otwartego dzielenia się wiedzą i wspólnego wyjaśniania wątpliwości. Z kolei dla seniorów była to szansa na poczucie, że ich głos jest słyszany i ceniony. W atmosferze wzajemnego szacunku i uważności naturalnie budowały się relacje oparte na zaufaniu i wspólnym doświadczeniu.

Warszawa - spotkanie z historią i świąteczna solidarność

Drugim ważnym wydarzeniem było spotkanie zorganizowane w Warszawie, w Domu Powstańców Warszawskich. Dom ten pełni funkcję miejsca dziennego pobytu, która jest przestrzenią do relaksu, odpoczynku, wspólnego spędzania czasu oraz międzypokoleniowych spotkań. Powstańcy Warszawscy mają tu możliwość m.in. spożycia ciepłego posiłku, uczestnictwa w zajęciach usprawniających ruchowo, brania udziału w wydarzeniach o charakterze kulturalnym. Spotkanie stało się okazją do osobistego wyrażenia wdzięczności wobec Powstańców - przez obecność, rozmowę i wspólne przeżywanie chwili. W ramach działania seniorzy otrzymali przygotowane przez inicjatorów paczki świąteczne - gest drobny, a jednocześnie pełen symbolicznego znaczenia. Akcji towarzyszyło wspólne śpiewanie kolęd oraz pieśni powstańczych, co stworzyło wyjątkową, pełną wzruszeń atmosferę. Te kilka godzin spędzonych razem stały się czymś znacznie więcej niż tylko miłym akcentem świątecznym. Wcześniej wspomniane wspólne śpiewy, rozmowy i obecność wolontariuszy przy seniorach zbudowały nić porozumienia i emocjonalnej bliskości.

Dla młodych ludzi to była bezcenna lekcja historii z pierwszej ręki – opowieści Powstańców pozwalały spojrzeć na znane z podręczników wydarzenia z zupełnie nowej perspektywy. Rozmowy dotyczyły nie tylko faktów historycznych, ale również osobistych refleksji seniorów - niektórzy mówili o swoim poczuciu obowiązku, inni o wątpliwościach czy nawet sprzecznych emocjach związanych z określaniem ich mianem bohaterów. To pokazuje, że słuchanie historii Powstańców nie jest tylko aktem pamięci, ale też głębokim aktem poznania. Każda opowieść to drzwi do zrozumienia tego, jak zmieniała się Polska, wartości i jaką cenę za wolność płaciły wcześniejsze pokolenia. Dla młodych uczestników spotkanie było okazją nie tylko do poszerzenia wiedzy, ale też do przewartościowania własnego spojrzenia na odpowiedzialność obywatelską i wspólnotę narodową.

Wspólna obecność - wartość ponad wszystko

Oba wydarzenia - choć różne w formie - łączył jeden, fundamentalny element: potrzeba obecności i rozmowy. Zarówno w Krakowie, jak i w Warszawie, seniorzy wielokrotnie podkreślali, że najważniejszym aspektem spotkań jest dla nich samo to, że ktoś przychodzi, chce ich wysłuchać i spędzić z nimi czas. Nie chodzi o wielkie deklaracje czy gesty - wystarczy autentyczna uważność i chęć bycia razem. Tego typu inicjatywy po raz kolejny pokazują, że solidarność międzypokoleniowa nie musi oznaczać spektakularnych działań. Czasem wystarczy rozmowa przy herbacie, wspólne śpiewanie, dzielenie się doświadczeniem czy okazanie zainteresowania tematem, który może wydawać się odległy - jak prawo spadkowe. A jednak, to właśnie te codzienne gesty budują trwałe fundamenty wzajemnego zrozumienia.

Patryk Bogdan

_________________________________

Projekt sfinansowany ze środków otrzymanych z Narodowego Instytutu Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Korpusu Solidarności - Rządowego Programu Wspierania i Rozwoju Wolontariatu Długoterminowego na lata 2018-2030.